भदौ १० गतेको भोटेकोशी–त्रिशूली बाढी पश्चात मुर्छित बनेको पर्यटन क्षेत्र क्रमशः सुधारिन थालेको छ । एक महिना अगाडिको तुलनामा अहिले बुकिङ र आगमन बढ्न थालिसकेको व्यवसायीहरु बताउँछन् ।
यद्यपी, कैलाश–मानसरोवरमा तीर्थयात्री पठाउने काम भने ठप्प प्रायः भएको छ । बाढीले मानसरोवर जाँदै गरेका धेरै तीर्थयात्री बगाएका कारण सिजनमै धक्का लागेको र अहिले त सिजन पनि सकिन लागेका कारण मानसरोवर पठाउने काम ठप्प जस्तै रहेको एसोसियशन अफ कैलाश टूर अपरेटर्स नेपालका सचिव गोपाल थापा बताउँछन् ।
मानसरोवर जाने यात्रुमध्ये ९५ प्रतिशत भारतीय हुने र केरुङको स्थलमार्ग अवरुद्द भएपछि हिल्सा हुँदै लैजानका लागि चीनले भारतीयलाई प्रवेश नदिँदा समस्या सिर्जना भएको व्यवसायीहरुको भनाइ छ । साथै, भदौ १० को बाढीले एउटा क्षेत्रमा बढी क्षति गरेको भएपनि अन्तर्राष्ट्रिय रुपमा नेपालभरी नै बाढी आएको छ भन्ने खालको सन्देश प्रवाह हुँदा त्यसको नकारात्मक असर स्वरुप मानसरोवर जाने ४ हजार हाराहारी बुकिङ रद्द भएको व्यवसायीहरु बताउँछन् ।
तर, अहिले काठमाडौँ, चितवन, पोखरा लगायतको पर्यटन पुनः लयमा फर्किन थालेको व्यवसायीहरुले बताएका छन् । होटल संघ नेपाल (हान)का अध्यक्ष विनायक शाहका अनुसार बाढी लगत्तैको तुलनामा अहिले इन्क्वायरी र अकुपेन्सी दूबै बढेको छ । ‘प्राकृतिक विपत्तिको खबर फैलिएपछि त्यसको असर त पर्ने नै भयो, तर भदौ १० लगत्तैको तुलनामा अहिले धेरै सुधार भएको छ’ उनले भने, ‘बुकिङ क्यान्सिल पनि त्यस्तो भयावह छैन । रुमको सप्लाई नै बढी भएकाले एउटामा इन्क्वायरी गरेको पर्यटक सस्तो पाएपछि अर्कोमा सिफ्ट भएको छ ।’
अर्का एक होटल व्यवसायीका अनुसार अहिले काठमाडौँका स्टार होटलहरुमा ६० प्रतिशतभन्दा बढी अकुपेन्सी छ । बाढी लगत्तै ४० प्रतिशत हाराहारीमा झरेको अकुपेन्सी अहिले बढेर औसतमा ६० प्रतिशत हाराहारी पुगेको ति होटल व्यवसायीको भनाइ छ ।
पोखरा एयरपोर्टको उडानले सकारात्मक ऊर्जा
होटल संघका अध्यक्ष विनायक शाहका अनुसार नेपालमा वार्षिक १२ लाख हाराहारी पर्यटक भित्रिन्छन् । तर, होटलको क्षमता भने ४० लाख पर्यटकलाई सेवा दिन पुग्ने भइसकेको उनको भनाइ छ । ‘राम्रो हुँदा पनि हामीले भित्र्याउने पर्यटक भनेको क्षमताको एक तिहाई हो । २०२५ मा ११ लाख ४७ हजार आएका थिए । तर हाम्रो क्षमता ३५ लाखभन्दा माथि थियो’ उनले भने, ‘यसवर्ष पनि अब प्राकृतिक विपत्तिले केही घट्लान् तर, उल्लेख्य रुपमा घट्दैनन् । किनकी हाम्रो काठमाडौँ एयरपोर्टले धान्ने नै यति हो ।’
शाहले पोखरा अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा फ्लाई दुबईले नियमित उडान सुरु गर्नु सकारात्मक भएको बताए । यसले पर्यटन क्षेत्रमा सकारात्मक ऊर्जा प्रदान गर्ने भएपनि एउटा उडान थपिँदैमा पर्यटकको आवागमन ह्वात्तै नबढ्ने उनको भनाइ छ ।
‘फ्लाई दुबईले पोखरा उडान सुरु गरेको छ, यो राम्रो भएको छ । तर, त्यतिले मात्रै पुग्दैन’ उनले भने, ‘पर्यटन बोर्ड, नागरिक उड्डयन प्राधिकरण, नेपाल एयरलाइन्स जस्ता संस्थाले पनि पहल गर्नुप¥यो । निजी क्षेत्रका रुपमा हामी पनि साथै लागेर होटलको समस्या हुँदैन भन्छौँ, अर्को क्षेत्रले आफ्नो साइडको जिम्मा लिन्छ । बोर्डमा २ अर्ब जति बजेट पनि छ । त्यसलाई प्रभावकारी हुने गरी खर्च गरौँ ।’
उनले विदेशस्थित दूतावास, वाणिज्य दूत सबैलाई नेपाल सुरक्षित छ भन्ने सन्देश प्रवाह गर्न खटाउनुपर्ने सुझाव पनि दिएका छन् । ‘टाढा टाढाका देशमा सकिँदैन भने भारत र चीनमा त तुरुन्त गर्न सकिन्छ नि’ शाह थप्छन्, ‘पर्यटकले इन्क्वायरी बढाउन थालेका छन्, अब आवागमन कसरी बढाउने भन्ने हाम्रै हातमा छ ।’
एकै खालको सूचना प्रवाह गरेर अक्टूबर, नोभेम्बर जस्ता सिजनमा पर्यटक बढाउन सकिने उनको विश्वास पनि छ ।
