आज असार १५, दही चिउरा खाने दिन अर्थात् धान दिवस । आज देशभर रोपाई मेला तथा जात्रासहित उत्सवका रूपमा धान रोपाइँ हुँदै छ ।
धान नेपालको प्रमुख खाद्यान्न बाली हो । कृषि विभागका महानिर्देशक तथा धान दिवस मूल समारोह समितिका अध्यक्ष प्रकाशकुमार सञ्जेलका अनुसार २२ औँ राष्ट्रिय धान दिवस तथा रोपाइँ महोत्सव २०८२ को नारा ‘धान बालीमा सघनताः खाद्यसुरक्षा र आत्मनिर्भरता’ तय भएको छ ।
यो वर्ष प्रिमनसुनदेखि नै वर्षा राम्रो भएकाले धान उत्पादन बढ्ने विश्वास पनि लिइएको छ । अहिले पूर्वी नेपालमा धमाधम धान रोपाई भइरहेको पश्चिम नेपाल र तराईका अधिकांश भूभागमा पनि यस वर्ष चाँडै रोपाइँ हुने अनुमान गरिएको छ ।
जल तथा मौसम विज्ञान विभागले पनि असार १५ देखि कर्णाली, सुदूरपश्चिम, लुम्बिनीसहित तराई क्षेत्रमा वर्षा हुने जनाएको छ । जसका कारण उत्पादन राम्रो हुने पूर्वानुमान गरिएको छ ।
चालु आर्थिक वर्षमा कुल १४ लाख २० हजार ६३६ हेक्टर क्षेत्रफलमा धान खेती हुँदा कुल ५९ लाख ५५ हजार ४७६ मेट्रिक टन धान उत्पादन भएको थियो । अघिल्लो वर्षको तुलनामा १.२८ प्रतिशत कम क्षेत्रफलमा धान रोपाइँ भए पनि हालसम्मको उच्चतम औसत उत्पादकत्वसँगै अघिल्लो वर्षभन्दा ४.०४ प्रतिशतले धान उत्पादनमा वृद्धि भएको कषि मन्त्रालयको तथ्यांक छ ।
नेपाललाई आवश्यक पर्ने करिब ७० लाख मेट्रिक टन धानमध्ये करिब १० लाख मेट्रिक टन धान अझै अपुग छ ।
आगामी आर्थिक वर्षको बजेटले आउँदो दुई वर्षमा धानमा मुलुकलाई आत्मनिर्भर बनाउने लक्ष्य लिएको छ ।
