गुगलले भारतलाई आफ्नो कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) हबको रूपमा विकास गर्दै अमेरिका र भारतबीच समुद्र मुनि केबल रुटहरू निर्माण गर्ने घोषणा गरेको छ। यो पहललाई ‘अमेरिका-इन्डिया कनेक्ट’ नाम दिइएको छ, जसले दक्षिणी गोलार्धका विभिन्न स्थानहरूसँग जोडेर नेटवर्कको क्षमता र विश्वसनीयता बढाउने लक्ष्य राखेको छ।
गुगलका सीईओ सुन्दर पिचाईले भारतमा आयोजित एआई इम्प्याक्ट समिटमा यो घोषणा गरेका हुन्। यस योजनाअन्तर्गत गुगलले भारतको विशाखापट्टनम (विजाग) मा नयाँ अन्तर्राष्ट्रिय सबसी गेटवे स्थापना गर्नेछ। यसले भारतलाई सिंगापुर, दक्षिण अफ्रिका र अष्ट्रेलियासँग जोड्ने तीन नयाँ सबसी पाथहरू निर्माण गर्नेछ। यसबाहेक, अमेरिका, भारत र दक्षिणी गोलार्धका विभिन्न स्थानहरूबीच चार रणनीतिक फाइबर-अप्टिक रुटहरू पनि विकास गरिनेछ।
यो अमेरिका र भारतबीच पूर्ण रूपमा केबल बिछ्याइने योजना हो। यस योजनाले समुद्र मुनिबाट फाइबर-अप्टिक केबलहरू बिछ्याएर अमेरिका र भारतलाई जोड्नेछ। यद्यपि, यो सीधा एकल केबल नभई बहु-सेगमेन्ट रुटहरू मार्फत हुनेछ, जसमा अफ्रिका, दक्षिण प्रशान्त महासागर र अन्य स्थानहरू हुँदै जोडिनेछ। उदाहरणका लागि, विजागबाट दक्षिण अफ्रिकासम्म सीधा पाथ र मुम्बईबाट पश्चिम अष्ट्रेलियासम्म जोडिने छ, जसलाई गुगलका विद्यमान केबलहरू जस्तै इक्वियानो, नुभेम, बोसुन, ताबुआ आदिसँग जोडेर अमेरिकी पूर्वी र पश्चिमी तटहरूसँग लिङ्क गरिनेछ। यसले अमेरिका र भारतबीच डाटा प्रवाहलाई सीधा र विश्वसनीय बनाउनेछ।
गुगलले भारतमा एआई पूर्वाधारमा पाँच वर्षमा १५ अर्ब अमेरिकी डलर लगानी गर्ने योजना बनाएको छ, जसमा यो केबल परियोजना पनि समावेश छ। तर, केबलहरूका लागि छुट्टै लागतको विवरण सार्वजनिक गरिएको छैन।
घोषणामा परियोजनाको सुरुवात वा समाप्ति मिति उल्लेख गरिएको छैन। यो हालैको घोषणा भएकाले निर्माण कार्य चाँडै सुरु हुने अपेक्षा गरिएको छ, तर ठोस मितिहरू उपलब्ध छैनन्।
उपयोग के हो?
यो परियोजनाले एआई कनेक्टिभिटी बढाउने, नेटवर्कको विश्वसनीयता र क्षमता वृद्धि गर्ने, डिजिटल अर्थव्यवस्थालाई मजबुत बनाउने र भारतको १ अर्बभन्दा बढी जनसंख्यालाई एआईको फाइदा पुर्याउने लक्ष्य राखेको छ। यसले इन्टरनेटलाई सस्तो र विश्वसनीय बनाई आर्थिक वृद्धि, उत्पादकता र डिजिटल समावेशीतालाई प्रोत्साहन दिनेछ। यसबाहेक, यो विश्वव्यापी रूपमा एआई पहुँच विस्तार गर्न गुगलको प्रयासको हिस्सा हो।
यो घोषणाले भारतलाई एआईको वैश्विक हब बनाउने गुगलको प्रतिबद्धतालाई झल्काउँछ र दक्षिण एशियाली क्षेत्रमा डिजिटल पूर्वाधारको विकासमा महत्वपूर्ण योगदान दिनेछ।
