गुगलले भारतको आन्ध्र प्रदेश राज्यको विशाखापटनम शहरमा एसियाकै सबैभन्दा ठूलो डाटा सेन्टर निर्माण गर्ने योजना बनाएको छ। यो परियोजना गुगलको भारतमा पहिलो विस्तारित डाटा सेन्टर हुनेछ, र यसले एसियामा कम्पनीको सबैभन्दा ठूलो लगानी तथा क्षमता भएको सुविधा निर्माण गर्नेछ।
यो डाटा सेन्टरको कुल क्षमता १ गिगावाट (एक हजार मेगावाट) हुने अपेक्षा गरिएको छ, जसले यसलाई भारत तथा एसियामा उत्पादन क्षमताको हिसाबले सबैभन्दा ठूलो बनाउँछ। यसले गुगल क्लाउडका कार्यभारहरू, युट्युब, सर्च, एन्ड्रोइड जस्ता उत्पादनहरू तथा सेवाहरूलाई समर्थन गर्नेछ र दक्षिणपूर्व एसियाका लागि क्षेत्रीय एंकरको रूपमा काम गर्नेछ। यस डाटा सेन्टरलाई सञ्चालन गर्नका लागि १ गिगावाट बिजुली आवश्यक पर्नेछ, जसमा नवीकरणीय ऊर्जा स्रोतहरूबाट अधिकांश आपूर्ति हुने योजना छ।
परियोजनाको कुल लागत ६ अर्ब अमेरिकी डलर (लगभग ५१ हजार करोड भारतीय रुपैयाँ) हुने अनुमान गरिएको छ, जसमध्ये २ अर्ब डलर नवीकरणीय ऊर्जा विकासका लागि छुट्याइएको छ। यो लगानी गुगलको २०२५ मा विश्वव्यापी रूपमा ७५ अर्ब डलर डाटा सेन्टर लगानी रणनीतिको हिस्सा हो र यसले कम्पनीको २०२० मा भारतको डिजिटल विकासका लागि १० अर्ब डलर लगानी गर्ने प्रतिबद्धतासँग जोडिएको छ।
निर्माण कार्यको सुरुवात मिति स्पष्ट रूपमा उल्लेख गरिएको छैन, तर आन्ध्र प्रदेशले यो सहितका १.६ गिगावाट डाटा सेन्टरहरू २४ महिनाभित्र सञ्चालनमा ल्याउने अपेक्षा गरेको छ, जसले जुलाई २०२७ सम्ममा यसलाई पूरा गर्ने संकेत गर्दछ।
यो परियोजनाले भारतको डिजिटल अर्थव्यवस्थालाई ठूलो प्रोत्साहन दिनेछ। यसले उपलब्धता बढाउने, लेटेन्सी घटाउने र उद्यम तथा सार्वजनिक क्षेत्रका कार्यभारहरूका लागि विश्वसनीयता सुधार्नेछ। आर्थिक रूपमा, यसले आन्ध्र प्रदेशलाई लगानी आकर्षित गर्न मद्दत गर्नेछ र राज्यको वित्तीय तनाव कम गर्न योगदान दिनेछ। यसले रोजगारी सिर्जना गर्ने र प्रविधि पूर्वाधारलाई मजबुत बनाउने अपेक्षा गरिएको छ।
पर्यावरणीय प्रभावको हिसाबले, नवीकरणीय ऊर्जामा जोड दिइएको छ जसले कार्बन फुटप्रिन्ट घटाउनेछ र भारतको दिगो डिजिटल पूर्वाधार संक्रमणलाई समर्थन गर्नेछ। गुगलको २४/७ कार्बन-फ्री ऊर्जा लक्ष्यसँग जोडिएको यो परियोजना हरित ऊर्जा प्रयोगलाई प्रोत्साहन दिनेछ, यद्यपि विश्वसनीयताका लागि केही कोइला-आधारित क्षमता पनि प्रयोग हुन सक्छ।
गुगलले रिलायन्स जियो र एयरटेल बिजनेससँग सहकार्य गर्दै भारतमा सोभरेन एआई क्लाउड समाधान पनि सुरु गर्ने योजना बनाएको छ।
